ΙΣΤΟΡΙΑ, ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ & ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ

Αρχική » Πατεράκη Μαριλένα

Πατεράκη Μαριλένα

Το κανονικό και το παθολογικό στην τεχνική νευροτροποποίησης μέσω της εν τω βάθει εγκεφαλικής διέγερσης (Deep Brain Stimulation)

Η ρητορική που αρθρώνεται γύρω από τις αναδυόμενες τεχνολογίες υπόσχεται,  μεταξύ άλλων, την εξάλειψη κάθε αναπηρίας. Μια τέτοια τεχνολογία είναι το Deep Brain Stimulation, DBS (εν τω βάθει εγκεφαλική διέγερση). Το DBS ως υλική διάταξη αποτελείται από α) εμφυτευμένα ηλεκτρόδια στον εγκέφαλο, που συνδέονται με β) ένα ή δύο καλώδια που περνούν υποδορίως καταλήγοντας σε γ) μια γεννήτρια παλμών με μπαταρία, που είναι εμφυτευμένη στο στήθος ή στην κοιλιακή χώρα. Στόχος αυτής της νευροχειρουργικής τεχνολογίας αποτελεί η ανάπτυξη θεραπειών μέσω τροποποίησης της εγκεφαλικής δραστηριότητας δια της μακρόχρονης ηλεκτρικής διέγερσης.  Το DBS εφαρμόζεται τόσο σε νευρολογικές (νόσος του Πάρκινσον, επιληψία, χρόνιος πόνος κτλ.) όσο και ψυχιατρικές καταστάσεις (ιδιοψυχαναγκαστική διαταραχή, μείζονα κατάθλιψη, σύνδρομο Τουρέτ), ενώ το πεδίο εφαρμογών του επεκτείνεται συνεχώς (διατροφικές διαταραχές, διπολική διαταραχή, εξαρτήσεις) προκαλώντας πολλές ηθικές συζητήσεις. Η ανακοίνωση θα χρησιμοποιήσει ως αναφορά τη χρήση του DBS σε παρκινσονικούς ασθενείς. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η τεχνολογία αυτή υπόσχεται την αποκατάσταση της κινητικής ικανότητας των πασχόντων υποκειμένων, δηλαδή τη ρύθμιση συμπτωμάτων όπως ο τρόμος, η ακαμψία και η βραδυκινησία. Η νόσος Πάρκινσον αποτελεί μια «χρόνια ασθένεια», με μακροχρόνιες και εξελισσόμενες παθολογίες που ο ασθενής καλείται να αντιμετωπίσει εφ’ όρου ζωής. Η τεχνολογία του DBS υπόσχεται στους ασθενείς ότι θα επανέλθουν στα προηγούμενα επίπεδα «λειτουργικότητας» τους, επιτρέποντάς τους να ζήσουν ξανά «όπως πριν». Η παρουσίαση θα εισάγει σε προτάσεις για σχολικές ερευνητικές εργασίες με θέμα τη σχέση αναπηρίας και αναδυόμενων τεχνολογιών, οι οποίες θα βασίζονται σε ερωτήματα που αφορούν τα νοήματα της “κανονικότητας” και της “κανονικής λειτουργίας” για τους διάφορους επαγγελματίες της υγείας αλλά και τους ασθενείς. Στα βασικά αυτά ερωτήματα περιλαμβάνονται τα εξής: Πόσο διαφορετική είναι η έννοια του “κανονικού” και του “παθολογικού” για τους γιατρούς (που χρησιμοποιούν στατιστικά εργαλεία και κλίμακες αξιολόγησης της λειτουργικότητας όπως η UPDRS, The Unified Parkinson’s Disease Rating Scale) σε σχέση με την βιωμένη εμπειρία των ασθενών; Μπορεί το DBS να “εξαλείψει” τα συμπτώματα της χρόνιας ασθένειας και να “επαναφέρει” τους ασθενείς στην προηγούμενη τους ζωή; Σε ποιό βαθμό οι επιθυμίες του ασθενή προσδιορίζουν τους στόχους της θεραπείας και σε ποιό βαθμό αυτή καθορίζεται από τις προτεραιότητες του θεραπευτικού προσωπικού; Λαμβάνοντας υπόψη το υποκειμενικό βίωμα και τη σημασία του, μπορούμε εντέλει να εξετάσουμε το κατά πόσο η υπόσχεση της τεχνολογίας για έναν κόσμο απαλλαγμένο από αναπηρίες ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα του πάσχοντος υποκειμένου;

Advertisements